Steekkaart
- Latijnse naam
- Indus (Ind)
- Helderste ster
- α Indi (α Ind)
- Relatieve helderheid
- 3,11 mag
- Hipparcos-catalogus
- HIP 101772
- Oppervlakte
- 294 deg² (plaats: 49 van 88)
- Rechte klimming
- 20h 28m 41s tot 23h 27m 59s
- Declinatie
- -74° 27' 16'' tot -44° 57' 32''
- Aangrenzende sterrenbeelden
- Microscoop, Boogschutter, Telescoop, Pauw, Octant, Toekan, Kraanvogel
Zichtbaarheid
Het sterrenbeeld Indiaan
De Indiaan is een sterrenbeeld van het zuidelijk halfrond. Het sterrenbeeld is gedeeltelijk circumpolair rond de zuidpool. Dat betekent dat enkele van zijn sterren zo dicht bij de hemelpool staan dat ze, gezien vanuit Sydney, nooit ondergaan. Een deel van het sterrenbeeld staat daar dus het hele jaar boven de horizon. Zijn helderste ster is α Indi, die het lichaam van de Indiaan voorstelt. De ster ε Indi is met bijna 12 lichtjaar een van de naaste buren van de zon. Om hem heen draaien twee bruine dwergen en een gasreus; die gasreus heeft de James Webb-ruimtetelescoop in 2024 rechtstreeks gefotografeerd.
Het sterrenbeeld Indiaan ligt ten zuidwesten van het sterrenbeeld Kraanvogel en strekt zich uit tot het sterrenbeeld Octant, dat zich bij de zuidelijke hemelpool bevindt. Het sterrenbeeld Octant is de zuidelijke tegenhanger van het sterrenbeeld Kleine Beer op het noordelijk halfrond. In dit sterrenbeeld staat de zuidelijke poolster, σ Octantis. Door zijn nabijheid tot de zuidpool is hij de enige ster van het zuiden die altijd op dezelfde plaats aan de hemel staat.
Geschiedenis
Terwijl de sterrenbeelden van het noordelijk halfrond al sinds de oudheid bekend waren en op de meest uiteenlopende mythologieën teruggaan, bleven veel sterrenbeelden van het zuidelijk halfrond lange tijd naamloos. Pas in de 16e eeuw ontfermde men zich over hen. Tussen 1595 en 1597 brachten de Nederlandse zeevaarders Pieter Dirkszoon Keyser (opperstuurman) en Frederick de Houtman (broer van de kapitein) in opdracht van Petrus Plancius tijdens een expeditie de zuidelijke sterrenhemel in kaart. Beïnvloed door hun belevenissen tijdens de reis naar Oost-Indië gaven zij een dozijn sterrenbeelden een naam: Kameleon, Vlieg, Vliegende Vis, Indiaan, Kraanvogel, Paradijsvogel, Pauw, Phoenix, Goudvis, Kleine Waterslang, Zuiderdriehoek en Toekan.
De beide Nederlandse zeevaarders voeren voornamelijk op de Indische Oceaan en hebben Amerika zelf waarschijnlijk nooit betreden. Het is dan ook niet verwonderlijk dat dit sterrenbeeld vaak ook Indiër wordt genoemd. Op oude sterrenkaarten is hij afgebeeld als inheemse bewoner met pijlen of speren in de handen. Of een inheemse Amerikaan of een bewoner van Oost-Indië bedoeld was, is niet zeker. Als voorbeeld voor dit sterrenbeeld dienden waarschijnlijk de indianen die de Portugese zeevaarder Magellaan aan het begin van de 16e eeuw in Patagonië en Vuurland tegenkwam.
